این نوشتار برگرفته از سایت تعامل نیوز می باشد:

براي علاقه مندان و دوستداران مباحث تاريخي، دکتر صادق آئينه وند، نامي آشناست. استادي که بيش از سه دهه، به صورت مستمر يا متناوب، در دانشگاه هايي مانند «تهران»، «تربيت مدرس»، «الزهرا» و «قم» تدريس کرد و از دي ماه سال 1392، رياست پژوهشگاه علوم انساني و مطالعات فرهنگي را برعهده گرفت. دکتر آئينه وند، پنجشنبه شب گذشته، پس از تحمل يک دوره بيماري، در بيمارستان لاله تهران، دار فاني را وداع گفت. او طي دوران فعاليت علمي خود، هدايت ده ها عنوان پايان نامه را در مقطع دکترا و کارشناسي ارشد برعهده داشت و صدها کتاب و مقاله علمي و تاريخي را به زبان فارسي و عربي تأليف کرد.

از تويسرکان تا تهران؛ از «کانون» تا «کتابخانه»

زنده ياد دکتر صادق آئينه وند، در سال 1330، در يکي از روستاهاي تويسرکان، ديده به جهان گشود. او دوران تحصيلات ابتدايي را در زادگاهش گذراند و براي تحصيل در دبيرستان، به اسدآباد همدان رفت. دکتر آئينه وند از دوره دبيرستان فعاليت هاي فرهنگي و سياسي را آغاز کرد. دوران نوجواني و جواني او، با اوج گرفتن قيام مردمي، عليه رژيم پهلوي، همزمان بود و اين تحولات و تغييرات بر زندگي و فعاليت آئينه وند جوان تأثيرات فراواني مي گذاشت. او در دوره دبيرستان با «کانون جوانان ولي عصر(عج)» همدان مرتبط شد و نخستين فعاليت تشکيلاتي را تجربه کرد. بعدها و با ورود دکتر آئينه وند به دانشگاه تهران، انگيزه فعاليت هاي فرهنگي و سياسي در او دو چندان شد. تأسيس تشکل اسلامي «کتابخانه دانشجويي ن والقلم وما يسطرون» توسط دکتر صادق آئينه وند و دوستانش، در دانشگاه تهران، آن هم در شرايط اختناق حاکم بر جامعه، نشانه ماندگاري شور و هيجان فعاليت هاي فرهنگي و سياسي در وي بود.

دانشگاه «قديس يوسف» و دکتراي تاريخ اسلام

زنده ياد، دکتر صادق آئينه وند، تحصيلات عالي خود را در دانشگاه تهران آغاز کرد. او در رشته ادبيات عرب ليسانس گرفت و سپس، مدرک کارشناسي ارشد خود را در اين رشته از همان دانشگاه دريافت کرد. اين دوره، با پيروزي انقلاب اسلامي و سپس انقلاب فرهنگي در دانشگاه هاي کشور، همزمان بود. دکتر آئينه وند در سال 1361ش عضو هيئت علمي دانشگاه تربيت مدرس شد و تدريس را شروع کرد. او در آن زمان 31 ساله بود. استاد جوان گروه تاريخِ دانشگاه تربيت مدرس، سالِ بعد به عنوان رايزن فرهنگي جمهوري اسلامي ايران در سوريه، راهي اين کشور شد. با اين حال، جدايي دکتر آئينه وند از محيط دانشگاه، باعث غفلت وي از تکميل دانسته هاي علمي اش نشد. دکتر آئينه وند از سال 1363ش، تحصيلات خود را در مقطع دکترا آغاز کرد. او به دانشگاه «قديس يوسف» لبنان رفت و براي اين مقطع تحصيلي، رشته «تاريخ اسلام» را برگزيد. تسلط مرحوم آئينه وند به زبان عربي و علاقه وي به مطالعات تاريخ اسلام، باعث شد خيلي زود مدارج علمي و پژوهشي را طي و درجه دکترا دريافت کند.

کارنامه علمي و اجرايي

دکتر آئينه وند پس از بازگشت به ايران، تدريس را از سر گرفت و در کنار آن، به تحقيق، ترجمه و تأليف آثار متعدد در عرصه تاريخ و به ويژه تاريخ اسلام، پرداخت. نقش وي در تربيت استادان تاريخ و آموزش مباحث تاريخي به تاريخ پژوهانِ جوان، انکار ناشدني است. تلاش هاي خستگي ناپذير دکتر آئينه وند، براي آموزش دانشجويان و همچنين پژوهش هاي ذي قيمت او، در مباحث گوناگون تاريخي، سبب شد تا در سال 1372ش به عنوان استاد نمونه کشور برگزيده شود. آن مرحوم طي دوران فعاليت علمي خود، موضوعات گوناگوني را تدريس کرد؛ موضوعاتي مانند تاريخ اسلام، سيره نبوي، تاريخ نگاري اسلامي و ادبيات عرب. او در کارنامه اجرايي خود نيز سوابق درخشاني داشت؛ 8 سال رياست دانشکده علوم انساني دانشگاه تربيت مدرس، 4 سال رياست بخش علوم اجتماعي دانشگاه تربيت مدرس، 8 سال مدير گروه تاريخ دانشگاه تربيت مدرس، عضويت در هيئت امناي پژوهشگاه علوم انساني و مطالعات فرهنگي، عضويت در هيئت امناي بنياد دانشنامه بزرگ فارسي، عضويت در هيئت امناي دانشکده علوم حديث شهرري، عضويت در هيئت مميزه مرکزي علوم انساني وزارت علوم، سرپرستي گروه علوم اجتماعي شوراي عالي برنامه ريزي وزارت علوم، سرپرستي کميته برنامه ريزي تاريخ و باستان شناسي شوراي عالي برنامه ريزي وزارت علوم و عضويت در شورايِ برنامه ريزي آموزش عالي وزارت علوم ، از جمله مسئوليت هاي اجرايي زنده ياد دکتر آئينه وند بوده است. او طي اين دوره، مديريت مجله «العلوم الإنسانيه» (به دو زبان انگليسي و عربي) و سردبيري مجله «الحضارة الإسلاميه» را برعهده داشت و عضو هيئت تحريريه 10 مجله علمي و پژوهشي بود. مرحوم دکتر آئينه وند، افزون بر استاد نمونه کشور(سال 1372ش)، به عنوان چهره ماندگار در سال 1385ش، پيشکسوت علوم انساني ايران در جشنواره فارابي سال 1390ش و نيز استاد برجسته بنياد ملي نخبگان کشور، در همين سال، برگزيده شد. آن مرحوم، علاوه بر دبيري برخي سمينارهاي علمي و پژوهشي، مانند «سمينار بين المللي تشيع و خاورشناسان»، که در سال 1387ش در قم برگزار شد، بيش از 100 سخنراني علمي در سمينارها و نشست هاي علمي مختلف ايراد کرد و 120 مصاحبه با مجلات و جرايد معتبر داخلي و خارجي انجام داد. زنده ياد دکتر صادق آئينه وند، رياست انجمن ايراني تاريخ را برعهده داشت و عضو هيئت مديره انجمن ايراني تاريخِ اسلام، انجمن ايراني مطالعات زنان و انجمن ايراني تحول علوم انساني بود.

صدها اثر مکتوب

از مجموع صدها اثر مکتوب استاد آئينه وند، 35 اثر به صورت کتاب و در قالب تأليف، ترجمه و مجموعه مقالات، به زبان هاي عربي و فارسي، منتشر شده است که از ميان آن ها مي توان به اين آثار اشاره کرد: «علم تاريخ در گستره تمدن اسلامي»، «ادبيّاتِ سياسي تشيع»، « سلسله قيام هايِ شيعه» (در دو جلد)، « اطلس تاريخِ اسلام»، « تاريخ نگاريِ مورخان معاصر عرب»، «الأدب السياسي الملتزم»، «رسائل النبي والوصي»، «پژوهش هايي در تاريخ و ادب» (مجموعه مقاله)، «خاندانِ وحي در احاديثِ اهل سنّت»(ترجمه)، «قيام اميرعبدالقادرالجزايري» (ترجمه) و «مشکاة الأنوار» (ترجمه).

زنده ياد دکتر صادق آئينه وند، از ابتداي سال جاري، به دليل بيماري نارسائي خوني، سه بار در بيمارستان بستري شد و سرانجام بر اثر همين بيماري درگذشت.


منبع : تعامل نیوز